بخش اول: سرمایهگذاری پویانمایی کوتاه (هنری- کاربردی رسانهای)
از آن‌جایی که آثار پویانمایی کوتاه به‌عنوان بخش هنری و پیشرو پویانمایی میتوانند در انتقال مفاهیم بنیادی نقش اساسی ایفا کنند و فرصت مناسبی برای حضور در عرصه بین‌المللی و ترویج سیاست‌های فرهنگی فراهم آورند، بنیاد ملی پویانمایی ایران بنا دارد از ایده‌ها و طرحهای تولید آثار کوتاه، بدون محدودیت در تکنیک ساخت، در دو بخش حرفهای و دانشجویی (نیمه‌حرفه‌ای) حمایت نماید.
منظور از انیمیشنهای کوتاه هنری، فیلمهایی است که از نظر ساختار از روشهای معمول تولید آثار جریان اصلی و بدنه انیمیشنهای تلویزیونی و سینمایی پیروی نمیکنند، اما به شکل بالقوه میتوانند آن‌ها را از نظر روشهای بیانی، محتوایی و یا تکنیکی دستخوش تغییر و تحول کنند.
این آثار با هدف خلق تجربیات جدید، نوآوری و گسترش مرزهای هنر و رسانه انیمیشن خلق میشوند و در شکل آرمانی خود، بخش پیشرو و افتخارآفرین هنر انیمیشن ایران در جشنواره‌ها و محافل تخصصی هستند.
تاکید اصلی در این شاخه بیش از روایتگری، بر خلق احساسات، حال‌و‌هوای بصری و حسی (mood)، تصاویر تجریدی و انتقال مفاهیم خاص و تجربیات شخصی و ذهنی منحصربه فرد میباشد که معمولا برای مخاطبان خاص و متخصص جذاب است و در بیشتر موارد محل ارائه و عرضه آن نیز محافل و جشنواره‌های تخصصی انیمیشن در ایران و جهان میباشد.
در تعریف و واضح‌سازی مفهوم «انیمیشن تجربی» باید توجه داشت که «تجربه» در این‌جا به معنی خلق تجربیات جدید دیداری و شنیداری در هنر و تکنیک انیمیشن از طریق نمایش، یا گستردن مرزهای این هنر توسط برترین هنرمندان و متخصصان و اساتید این عرصه میباشد و کلمه «تجربه» به مفهوم «فیلم تجربی» دلالت دارد و به معنی کارآموزی، یادگیری توسط علاقمندان و افراد تازه‌کار (آماتور) نیست.
از این رو میتوان این شاخه از فیلمهای کوتاه انیمیشن را به مثابه بخش «تحقیق و توسعه» هنر- صنعت انیمیشن نیز محسوب کرد. در مقایسه با مقوله علم میتوان آن را مشابه حیطه «علوم محض» دانست و به همین دلیل برخی از آثار زیر مجموعه این شاخه را میتوان «انیمیشن ناب» نام گذاری کرد.
انیمیشنهای کوتاه کاربردی و رسانهای
منظور از این فیلمها چنان‌که از نامشان برمیآید، فیلمهایی هستند که با هدف اطلاع رسانی، انتقال پیام، سرگرمی و تفریح، آموزش، تبلیغات و موارد مشابه، برای ارتباط با عموم مخاطبان، به شکل موجز و در ابعاد وسیع رسانهای تولید میشوند.
این فیلمهای کوتاه که غالباً شکل روایی دارند، از داستان‌پردازی روان، شخصیت سازی و مضامین و درون‌مایههای واضح و مشخص برخوردارند و آن‌ها را میتوان در گروه آثار «انیمیشنهای جریان اصلی» قرار داد.
محصولات این شاخه براساس نیازهای سفارش‌دهنده و بازار مصرف، معمولا با تکنیکها و روشهای شناخته‌‌شده، آشنا و محبوب برای مخاطبان ساخته میشوند و هدف‌شان انتقال احساس و پیامی مشخص در زمانی کوتاه و با تاثیرگذاری قوی بر مخاطب میباشد.
گاهی نیز در این فیلمها برای جلب توجه هرچه بیشتر تماشاگران، سازندگان پا را فراتر نهاده و با نوآوریهای ویژه، به مرزهای روشهای تولید در آثار تجربی خصوصا در حیطههای تکنیکی نزدیک میشوند.
عنوان «کاربردی» در مقابل «محض» یا «ناب» از این رو به این دسته اطلاق می‌شود که در آن هنر-صنعت انیمیشن به عنوان ابزار رسانهای، یا تفریح مورد استفاده قرار می‌گیرد.
شرایط اولیه شرکتکنندگان: (داوطلبان شرکت باید واجد یکی از شرایط زیر باشند):
۱. عضویت رسمی در یکی از صنوف انیمیشن ایران (کارگری، کارفرمایی).
۲. ساخت حداقل یک انیمیشن در سمت تهیه‌کننده یا کارگردان که واجد ویژگی‌های حرفهای و مورد نظر باشد.
۳. دانشجویان رشته انیمیشن در یکی از دانشگاه‌های معتبر، میتوانند با ارائه اثر خود (پایان‌نامه تحصیلی)، به‌عنوان متقاضی در بخش دانشجویی رویداد شرکت کنند.
۴. فعالان حوزه‌های کتاب، کمیک، بازی، اسباب‌بازی، موسیقی و تئاتر که علاقه‌مند به توسعه محصولات خود و ورود به فضای تولید انیمیشن هستند نیز میتوانند در این رویداد شرکت کنند. این گروه میتوانند با ارائه طرح‌ها و ایده‌های قابل اقتباس یا گسترش در قالب انیمیشن، مسیر تبدیل آثار خود را به محصولات چندرسانه‌ای و چندگانه (Transmedia / IP) دنبال کنند.
تبصره: اعضای صنف که سابقه کار تهیه یا کارگردانی نداشته باشند، در صورت پذیرش اثر می‌بایست یک تهیه‌کننده واجد شرایط را برای عقد قراردادها و طی مراحل قانونی معرفی نمایند.
نحوه ارائه آثار (طرح پیشنهادی علاوه بر رزومه کامل سازندگان، باید شامل موارد زیر باشد):
۱. خلاصه داستان و فیلمنامه در حداکثر ۲۵۰ کلمه؛
۲. نیت‌نامه و توضیحات کامل سازنده اثر در مورد الزامات، جذابیت‌ها، پس‌زمینه‌ها، توجیهات فرهنگی، اقتصادی و هنری و انگیزه‌های ساخت اثر در حدود ۵۰۰ کلمه (یک صفحه)
۳. مواد توجیه دیداری شامل: منابع دیداری و کانسپت‌آرت (Concept Art)، طراحی کلی برای برخی شخصیت‌ها و فضاهای اصلی و نمونه سبک بصری از پروژه (طراحی شخصیت‌ها، فضاها، ابزارآلات)، استوری‌بورد(Storyboard) یا استوری‌ریل(Story Reel)، (در صورت وجود)
۴. ارائه نمونه از نما یا نماهای تولید شده از اثر و یا نمونه مشابه مد نظر سازنده اثر؛
۵. ارائه دموریل(Demo Reel) یا کلیپ حداقل دودقیقه ای و حداکثر پنج‌دقیقه‌ای از آثار پیشین سازنده اثر پیشنهادی؛
۶. اطلاعات مالی پروژه پیشنهادی شامل جدول برآورد بودجه مورد نیاز، میزان مشارکت و پیش‌بینی‌های اقتصادی پروژه؛
بخش دوم: سرمایهگذاری پویانمایی سریالی
سریال‌های پویانمایی، از تأثیرگذارترین قالب‌های روایت در دنیای سرگرمی امروز به‌شمار می‌آیند. برخلاف آثار کوتاه یا سینمایی که در زمان محدود پیام خود را منتقل می‌کنند، سریال‌ها امکان توسعه شخصیت‌ها، خلق جهان داستان و ایجاد ارتباط عاطفی عمیق با مخاطب را فراهم می‌آورند و میتوانند در طول چندین قسمت و فصل، ارتباط عمیق و مستمری با مخاطب ایجاد کنند. از این منظر، یک پروژه سریالی صرفاً مجموعه‌ای از قسمت‌های مستقل نیست، بلکه می‌تواند یک جهان داستانی منسجم و قابل توسعه را شکل دهد. در بازار جهانی، سریال‌های پویانمایی نه‌تنها یک قالب موفق تجاری هستند، بلکه بستری قوی برای انتقال فرهنگ، ارزش‌ها و پیام‌های اجتماعی محسوب میشوند.
در این بخش، پروژه‌هایی مورد توجه قرار می‌گیرند که علاوه بر برخورداری از ایده و داستان جذاب، از ظرفیت لازم برای تولید مجموعه‌ای از قسمت‌ها و ادامه یافتن در قالب فصل‌های مختلف برخوردار باشند. وجود یک «موتور داستانی» مشخص، شخصیت‌های دارای قابلیت توسعه، روابط قابل گسترش و جهان داستانی منسجم از جمله عناصر مهم در ارزیابی پروژههای سریالی خواهد بود.
پروژههای سریالی میتوانند در قالب‌های مختلف داستانی و با توجه به گروه‌های مختلف مخاطب، به‌ویژه خردسال، کودک، نوجوان و خانواده، ارائه شوند. ساختار روایت می‌تواند اپیزودیک، دنباله‌دار و یا ترکیبی از این دو باشد؛ اما در هر حالت لازم است ظرفیت پروژه برای تولید مستمر داستان و حفظ جذابیت آن در طول فصل مشخص باشد.
از سوی دیگر، سریال‌های پویانمایی از ظرفیت بالایی برای شکلگیری و توسعه شخصیت‌ها و دارایی‌های فکری و فرهنگی برخوردارند. یک شخصیت یا جهان داستانی موفق می‌تواند علاوه بر خود سریال، در قالب محصولات جانبی، بازی، کتاب، کمیک، اسباب‌بازی، نوشت‌افزار و سایر محصولات مرتبط توسعه پیدا کند و زمینه شکلگیری یک دارایی فکری(IP) بومی و پایدار را فراهم آورد.
در این بخش، علاوه بر کیفیت هنری و روایی، قابلیت تولید، ساختار مالی، مخاطب هدف، ظرفیت توسعه IP، امکان عرضه در سکوهای نمایش و شبکههای تلویزیونی و همچنین ظرفیت حضور در بازارهای داخلی و بین‌المللی مورد توجه قرار خواهد گرفت.
پروژههای متقاضی این بخش لازم است تصویری روشن از جهان داستان، شخصیت‌های اصلی، ساختار فصل، مسیر کلی روایت و نمونه‌ای از قسمت‌های سریال ارائه دهند تا سرمایهگذاران و تهیهکنندگان بتوانند ظرفیت هنری، تولیدی و اقتصادی پروژه را ارزیابی کنند.
بخش سوم: سرمایهگذاری پویانمایی سینمایی
آثار سینمایی پویانمایی یکی از مهم‌ترین قالب‌های داستان‌گویی در صنعت سرگرمی هستند که به دلیل آزادی عمل در طراحی، شخصیت‌پردازی و خلق جهان‌های داستانی، امکان روایت داستان‌هایی گسترده و پیچیده را فراهم می‌کنند. یک اثر سینمایی می‌تواند در مدت زمان محدود، یک تجربه کامل و مستقل برای مخاطب ایجاد کرده و در عین حال زمینه شکلگیری یک جهان داستانی و شخصیت‌هایی با قابلیت توسعه در قالب‌های دیگر را فراهم کند.
در این بخش، پروژه‌هایی مورد توجه قرار می‌گیرند که از ظرفیت لازم برای تبدیل یک ایده یا داستان به یک اثر سینمایی منسجم برخوردار باشند. ساختار داستان، منحنی روایی شخصیت اصلی، جهان اثر، هویت بصری، مخاطب هدف و تناسب میان ایده و قالب سینمایی از مهم‌ترین عناصر مورد توجه در ارزیابی این پروژه‌ها خواهد بود.
آثار سینمایی پویانمایی محدود به گروه سنی کودکان نیستند و میتوانند برای مخاطبان خردسال، کودک، نوجوان، خانواده و یا مخاطبان بزرگسال طراحی شوند. از این رو، سازندگان باید ضمن تعریف دقیق مخاطب هدف، نسبت میان محتوای اثر، شیوه روایت، لحن و ویژگی‌های بصری پروژه را به شکل روشنی مشخص نمایند.
همچنین، ظرفیت اقتصادی و امکان عرضه و توزیع اثر از بخش‌های مهم پروژههای سینمایی خواهد بود. امکان اکران، عرضه در سکوهای نمایش، حضور در بازارهای بین‌المللی، تولید مشترک و همچنین قابلیت توسعه شخصیت‌ها و جهان اثر در قالب محصولات جانبی و سایر رسانه‌ها، می‌تواند در ارزیابی ظرفیت سرمایهگذاری پروژه مورد توجه قرار گیرد.
در پروژههای سینمایی، ارائه یک طرح منسجم از مسیر تولید اهمیت ویژه‌ای دارد. سازندگان باید بتوانند علاوه بر معرفی داستان و شخصیت‌ها، تصویری روشن از سبک بصری، تکنیک تولید، مراحل اصلی ساخت، زمان‌بندی و برآورد مالی پروژه ارائه دهند تا امکان بررسی عملیاتی و اقتصادی آن برای سرمایهگذاران و تهیهکنندگان فراهم شود.
پیچ پروژههای سینمایی فرصتی است برای ارائه یک تصویر کامل و قابل ارزیابی از اثر، از ایده اولیه و جهان داستان تا مخاطب، مسیر تولید، مدل سرمایهگذاری و ظرفیتهای عرضه و توسعه آن، هدف این بخش ایجاد زمینه‌ای برای شناسایی پروژههای دارای ظرفیت تولید حرفهای و فراهم کردن امکان ارتباط میان خالقان، تهیهکنندگان، سرمایهگذاران، پخش‌کنندگان و نهادهای حامی است.
در فضای رقابتی امروز، داشتن یک رویداد حرفهای، از عوامل کلیدی ورود موفق به بازارهای داخلی و جهانی است. این بخش، سکوی پرتاب ایده‌ای است که می‌تواند تبدیل به یک شخصیت شناخته شده و محبوب شود، که هم کاربرد فرهنگی و هم قابلیت اقتصادی دارد.
انیمیشنهای نمونه‌سازی (MVP)
در هر دو بخش سریالی و سینمایی، آثار در مرحله نمونه‌سازی (MVP) نیز به‌صورت مستقل فرصت ارائه و جذب سرمایه خواهند داشت.
این گروه شامل آثاری است که با هدف نمونه‌سازی و اثبات مفهوم تولید میشوند. این آثار میتوانند به‌عنوان نسخه اولیه و آزمایشی برای توسعه آثار سریالی، سینمایی، وب‌سری یا پروژههای مبتنی بر جهان داستان و شخصیت‌محور مورد استفاده قرار گیرند. این بخش همچنین می تواند شامل جذب سرمایه جهت تولید استوری ریل یا انیماتیک اثر سینمایی یا مجموعه مورد نظر باشد.
هدف از تولید این آثار، ارائه تصویری ملموس از ظرفیتهای خلاقانه، روایی و تولیدی پروژه اصلی، آزمون و دریافت بازخورد اولیه از بازار و مخاطبان حرفهای، و فراهم‌کردن زمینه جذب سرمایه، مشارکت صنعتی و توسعه همکاری‌های حرفهای است. این آثار همچنین به‌عنوان ابزار ارائه پروژه در نشست‌ها و رویدادهای حرفهای داخلی و بین‌المللی مورد استفاده قرار خواهند گرفت.
در این شیوه، اثر پویانمایی نمونه‌سازی شده کارکردهای ذیل را خواهد داشت:
قابلیت بازخوردگیری از مخاطب نهایی از طریق پخش‌های محدود و برنامه‌ریزی شده؛
سنجش امکان توسعه شخصیت‌ها، لحن روایی و جهان داستانی؛
آزمودن سبک بصری و تکنیک تولید؛
بررسی قابلیت اثر برای ورود به بازار، شبکههای پخش؛
ایجاد نمونه کار حرفهای جهت جذب مشارکت و سرمایه‌گذار؛
این بخش با کاهش ریسک پروژه برای سرمایهگذاران، به تولید محصول متناسب با نیاز بازار در حوزه سریال و سینمای پویانمایی کمک کرده و امکان خلق دارایی‌های بلندمدت و دارایی‌های فکری (IP) را فراهم می‌آورد و از این منظر، نقش مهمی در توسعه زیرساخت حرفهای صنعت پویانمایی کشور ایفا خواهد کرد.
